Μας λείπει η σκέψη και ο στοχασμός

«Εισήγηση στην ΕΕ να καλυφθεί με φωτοβολταϊκά η έκταση στον Πενταδάκτυλο, που καταλαμβάνει η «σημαία» του παράνομου τουρκοκυπριακού κράτους»

Το Πανεπιστήμιο Κύπρου, το οποίο συμπληρώνει φέτος 19 χρόνια ζωής και σήμερα έχει 6.500 φοιτητές, «εμπλέκει την κοινωνία σε έναν εποικοδομητικό διάλογο, μοιράζεται την εμπειρογνωμοσύνη του και προσφέρει στο κοινό τη δυνατότητα να είναι σε εγρήγορση για φλέγοντα θέματα της κοινωνίας», υπογραμμίζει σε αποκλειστική συνέντευξη του στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο νέος - ανέλαβε τον Ιανουάριο- πρύτανής του, καθηγητής της Φυσικής Κωνσταντίνος Χριστοφίδης.
Ο νέος πρύτανης απορρίπτει κατηγορηματικά τα περί «εσωστρέφειας» του Πανεπιστημίου και δηλώνει σε σχέση με το Κυπριακό ότι το Πανεπιστήμιο μέσω της στενής συνεργασίας που έχει αναπτύξει με τις ξένες πρεσβείες στην Κύπρο και με άλλους φορείς, προσπαθεί να στηρίξει δίκαιες θέσεις επί του Κυπριακού και προσθέτει ότι «η τεχνογνωσία που διαθέτουμε μπορεί να αξιοποιηθεί προς αυτήν την κατεύθυνση από την κυβέρνηση».
Ο κ. Χριστοφίδης αποκαλύπτει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ότι τόνισε στον ειδικό σύμβουλο του γγ του ΟΗΕ Αλεξάντερ Ντάουνερ και σε Ευρωπαίους διπλωμάτες ότι δεν θα πρέπει, σε περίπτωση συμφωνίας για λύση του Κυπριακού, να γίνει νέο δημοψήφισμα όσο θα βρίσκεται στην οροσειρά του Πενταδάκτυλου η μεγάλων διαστάσεων «σημαία» της ούτω καλούμενης «Τουρκικής Δημοκρατίας Βορείου Κύπρου», την οποία έχει ζωγραφίσει το κατοχικό καθεστώς και τη «φωταγωγεί» κάθε νύχτα.

Πώς αποτιμάτε την πορεία του Πανεπιστημίου στα 19 χρόνια της λειτουργίας του;

Στα 19 αυτά χρόνια το Πανεπιστήμιο έκανε πάρα πολλά σημαντικά βήματα. Κατόρθωσε να καθιερωθεί στον κυπριακό, αλλά και στον ευρωπαϊκό χώρο ως ένα ερευνητικό πανεπιστήμιο με μεγάλες προοπτικές. Ξεκινήσαμε με 500 φοιτητές το 1992 και φτάσαμε σήμερα να έχουμε 6.560 φοιτητές, εκ των οποίων το 25% είναι μεταπτυχιακοί. Ερευνητικά το Πανεπιστήμιο Κύπρου είναι πολύ δραστήριο. Συμμετέχει σε ένα τεράστιο αριθμό ερευνητικών προγραμμάτων και είμαστε ακόμη στην αρχή.

Εσείς έχετε εκλεγεί Πρύτανης το Νοέμβριο του 2009, αλλά ουσιαστικά έχετε αναλάβει από τα μέσα Ιανουαρίου του 2011. Ποιες είναι οι βασικές προτεραιότητές σας και οι βασικοί στόχοι που έχετε θέσει για την Πρυτανεία σας;

Οι στόχοι που έχω θέσει είναι πάρα πολλοί. Οι βασικοί στόχοι έχουν να κάνουν με το κτιριακό πρόγραμμα του Πανεπιστημίου. Μας λείπουν ακόμη αρκετοί κτιριακοί χώροι για να στεγαστούν διάφορες σχολές όπως η Πολυτεχνική, οι Ανθρωπιστικές Επιστήμες, οι Κοινωνικές Επιστήμες, η Φιλοσοφική και άλλα ερευνητικά κέντρα. Άρα, υπάρχει πολλή δουλειά να γίνει σε αυτό το επίπεδο. Επίσης, σε λίγους μήνες θα αρχίσουν οι εργασίες ανέγερσης του Κέντρου Πληροφόρησης-Βιβλιοθήκη «Στέλιος Ιωάννου», ενώ ευελπιστούμε ότι θα δεχθούμε τους πρώτους φοιτητές της Ιατρικής Σχολής το 2013. Όλα αυτά αφορούν στην Πανεπιστημιούπολη, όπου θα στεγάζεται πλέον όλο το Πανεπιστήμιο Κύπρου, εκτός από την Αρχιτεκτονική και από μερικά άλλα προγράμματα π.χ. της Φιλοσοφικής Σχολής που θα παραμείνουν στον αρχικό τους χώρο.
Μπροστά μας έχουμε την ανάπτυξη νέων τμημάτων και νέων προγραμμάτων σπουδών. Στην ημερήσια διάταξη συμπεριλαμβάνεται η αύξηση των μελών του ακαδημαϊκού προσωπικού του Πανεπιστημίου Κύπρου από 300 περίπου, σε 500 μέχρι και το 2020. Μελετούμε επίσης το θέμα ίδρυσης της Σχολής Καλών Τεχνών, την οποία το Πανεπιστήμιο διεκδικεί για τη Λευκωσία. Τέλος, ως στόχο έχουμε και την αύξηση των φοιτητών μας, οι οποίοι μέχρι το 2018-2019 αναμένεται να φθάσουν τις 10.000.

Σε ό,τι αφορά τη Σχολή Καλών Τεχνών, λέτε ότι τη "διεκδικείτε" για τη Λευκωσία. Δηλαδή δεν έχει ξεκαθαρίσει το θέμα;

Υπάρχουν πολλά είδη Σχολών Καλών Τεχνών. Εμείς στη Λευκωσία διεκδικούμε μια Σχολή που είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με τις εικαστικές τέχνες. Η Λεμεσός ενδιαφέρεται για μια Σχολή - Σχολή του ΤΕΠΑΚ - που να έχει σχέση με τις σύγχρονες τέχνες. Διεκδικούμε μια Σχολή Εικαστικών Τεχνών, Μουσικής, Μουσικολογίας, Θεάτρου, Θεατρολογίας, κ.λπ. Η λειτουργία μιας τέτοιας Σχολής προϋποθέτει την ύπαρξη συγκεκριμένων Σχολών και Τμημάτων που ήδη υπάρχουν στο Πανεπιστήμιο Κύπρου, όπως είναι π.χ. η Σχολή Κοινωνικών Επιστημών και Επιστημών της Αγωγής, η Φιλοσοφική Σχολή, η Σχολή Ανθρωπιστικών Επιστημών και το Τμήμα Αρχιτεκτονικής.

Πότε και από ποιους θα ληφθεί οριστική απόφαση για το πού θα στεγαστεί η Σχολή Καλών Τεχνών;

Η εν λόγω απόφαση εναπόκειται στην Πολιτεία. Δεν είμαστε αντίθετοι στο να δημιουργηθεί Σχολή Καλών Τεχνών στο ΤΕΠΑΚ. Ωστόσο, το Πανεπιστήμιο Κύπρου διεκδικεί ένα συγκεκριμένο κλάδο, καθώς θεωρεί, μεταξύ άλλων, ότι μία πρωτεύουσα οφείλει να πρωτοστατεί σε θέματα που αφορούν στον πολιτισμό.

Στα σχέδιά σας είναι αυτή η Σχολή να στεγάζεται μέσα στην παλιά πόλη;

Ναι, μέσα στην παλιά Λευκωσία. Για παράδειγμα, σας αναφέρω ότι συζητούμε για το Γυμνάσιο Φανερωμένης. Το στεγαστικό δεν είναι το δύσκολο μέρος. Η λειτουργία της Σχολής στην παλιά πόλη είναι ιδιαίτερα σημαντική διότι το αντικείμενο της συνάδει απόλυτα με το περιβάλλον στο οποίο προτείνουμε να λειτουργήσει. Αυτό ήταν και το σκεπτικό το οποίο μας οδήγησε να στεγάσουμε το Τμήμα Αρχιτεκτονικής στην παλιά πόλη. Αυτό θα συμβάλει εξάλλου, όχι μόνο στη διαφοροποίηση του χαρακτήρα της περιοχής, αλλά και στην αναζωογόνησή της, καθώς, μεταξύ άλλων, αντιμετωπίζει, και το πρόβλημα των γκέτο που έχουν δημιουργηθεί εκεί. Στο εξωτερικό έχουμε πολλά παραδείγματα που Σχολές βρίσκονται στα παραδοσιακά τμήματα των μεγάλων ευρωπαϊκών πόλεων.

Το Πανεπιστήμιο Κύπρου με το Πανεπιστήμιο Αθηνών και με τα άλλα δημόσια Πανεπιστήμια της Ελλάδας, τι σχέσεις έχει;

Το Πανεπιστήμιο Κύπρου έχει αναπτύξει στρατηγικές συμμαχίες με πλειάδα πανεπιστημίων της Ελλάδας. Ενδεικτικά αναφέρω τη στενή μας σχέση με το Πανεπιστήμιο Αθηνών με το οποίο συνδιοργανώνουμε κάθε χρόνο κοινή εκδήλωση με την ευκαιρία των εθνικών επετείων της 25ης Μαρτίου και της 1ης Απριλίου. Επίσης με το Πανεπιστήμιο Αθηνών συνεργάζεται και το Ωκεανογραφικό μας κέντρο για την υλοποίηση της πρωτοποριακής πρότασης για την Ανατολική Μεσόγειο Ε-WAVE, με θέμα την εκτίμηση του ενεργειακού δυναμικού από τα θαλάσσια κύματα στην Αποκλειστική Οικονομική Ζώνη της Κύπρου.
Τα κοινά ερευνητικά προγράμματα και συνέδρια σε ευρωπαϊκό και διεθνές επίπεδο, οι κοινές εκδόσεις, ο μεγάλος αριθμός προσέλευσης επισκεπτών καθηγητών από την Ελλάδα και οι ανταλλαγές καθηγητών και φοιτητών, αποτελούν κάποιες από τις μορφές συνεργασίας που έχουν αναπτυχθεί μεταξύ του Πανεπιστημίου μας και των ελληνικών Πανεπιστημίων. Ιδιαίτερα για τη συνεργασία των τμημάτων, θα μπορούσαμε να αναφέρουμε αυτή των Τμημάτων Επιστημών της Αγωγής και Μαθηματικών και Στατιστικής του Πανεπιστημίου Κύπρου, με το Μαθηματικό Τμήμα του Πανεπιστημίου Αθηνών. Τα συνεργαζόμενα πανεπιστήμια προσφέρουν από κοινού το Μεταπτυχιακό Δίπλωμα Ειδίκευσης στη Διδακτική και Μεθοδολογία των Μαθηματικών. Μέσα σε αυτό το πνεύμα συνεργασίας πρόκειται να αναπτυχθούν μελλοντικά και άλλα κοινά προγράμματα.

Εάν δεν είναι αντιδεοντολογικό και μπορείτε να μου εκφράσετε μια άποψη, από τα δημόσια πανεπιστήμια της Ελλάδας ποιο θεωρείτε ότι είναι στο καλύτερο επίπεδο; Της Αθήνας, της Θεσσαλονίκης, της Κρήτης ... ποιο;

Εξαρτάται σε ποιον κλάδο αναφερόμαστε. Για παράδειγμα, θα έλεγα ότι για χημικούς μηχανικούς το Πανεπιστήμιο Πάτρας είναι σε πολύ υψηλό επίπεδο. Άρα, για κάθε κλάδο θα μπορούσα να αναφερθώ σε διαφορετικό πανεπιστήμιο.

Ποιες ευκαιρίες φοίτησης προσφέρει το Πανεπιστήμιο Κύπρου σε νέους από την Ελλάδα που θέλουν να σπουδάσουν στην Κύπρο;

Κάθε χρόνο το 10% των θέσεων των φοιτητών μας δίνονται σε Έλληνες υπηκόους. Δυστυχώς, αυτές οι θέσεις δεν συμπληρώνονται λόγω του ότι η Κύπρος θεωρείτα ακριβή χώρα. Όμως, πραγματικά θα θέλαμε να δούμε περισσότερα παιδιά από την Ελλάδα. Έχουμε Τμήματα που είναι πολύ πιο αναπτυγμένα από ό,τι στα ελληνικά πανεπιστήμια, όπως για παράδειγμα το Τμήμα Οικονομικών. Επίσης, παρέχεται υποστήριξη, όπως κουπόνια σίτισης, ευκαιρίες στέγασης στις φοιτητικές εστίες και ευκαιρίες εργοδότησης, καθώς και διάφορα άλλα επιδόματα. Ως εκ τούτου, το Πανεπιστήμιο Κύπρου αποτελεί μία πολύ καλή επιλογή για υποψήφιους φοιτητές από την Ελλάδα, τους οποίους και προσπαθούμε ενεργά να προσελκύσουμε.

Αναφέρατε προηγουμένως ότι γενικά στους στόχους σας υπάρχουν πολλά ερευνητικά προγράμματα. Μπορείτε να μας πείτε πιο συγκεκριμένα για τις ερευνητικές δραστηριότητες του Πανεπιστημίου αυτή τη στιγμή;

Ο προϋπολογισμός του Πανεπιστημίου Κύπρου από το κράτος είναι περίπου 90 εκατ. ευρώ. Πέρα από αυτό το ποσό, το Πανεπιστήμιο Κύπρου διαχειρίζεται ερευνητικά προγράμματα συνολικής αξίας 54 εκατ. ευρώ. Πιστεύω ακράδαντα ότι σε μερικά χρόνια το Πανεπιστήμιο θα φέρνει ακόμη μεγαλύτερη χρηματοδότηση σε ερευνητικά προγράμματα, το ύψος της οποίας θα αγγίζει τον προϋπολογισμό του. Αυτή τη στιγμή για παράδειγμα για κάθε ευρώ που βάζει η Πολιτεία για έρευνα το Πανεπιστήμιο φέρνει άλλα πέντε.

Είναι γνωστό ότι ο Κρατικός Προϋπολογισμός για την έρευνα είναι πολύ χαμηλός σε σχέση με τις άλλες ευρωπαϊκές χώρες.

Η Κύπρος βρίσκεται ακόμη στο 0,45% και κατατάσσεται στους τελευταίους της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Ποια θεωρείτε αυτή τη στιγμή τα σημαντικότερα προγράμματα;

Υπάρχουν μερικά προγράμματα αρχαιολογίας που είναι πολύ σημαντικά. Ενδεικτικά αναφέρω ότι μόλις πρόσφατα το Πανεπιστήμιο ανέλαβε το συντονισμό ενός τέτοιου προγράμματος με προϋπολογισμό 4 εκατομμύρια ευρώ. Πρόκειται για το μεγαλύτερο χρηματοδοτούμενο πρόγραμμα που έχει εξασφαλίσει η Κύπρος μέχρι σήμερα. Πρόσφατα επίσης εξασφαλίσαμε χρηματοδότηση για ένα πρόγραμμα ρομποτικής με προϋπολογισμό 3 εκατομμυρίων ευρώ, ενώ υπάρχουν και άλλα σημαντικά προγράμματα που ασχολούνται με την επεξεργασία του νερού, με την ωκεανογραφία, την οικονομία, τον καρκίνο, τον HIV κ.ο.κ.
Για να αντιληφθείτε τη σημασία των προγραμμάτων αυτών αναφέρω ότι όταν έγινε ο πόλεμος του Λιβάνου το ωκεανογραφικό μας κέντρο ήταν αυτό που προέβλεψε πρώτο πού θα πήγαιναν οι κηλίδες του πετρελαίου σε σχέση με την κίνηση του ανέμου.

Θεωρείτε ότι η ισχύουσα νομοθεσία για το Πανεπιστήμιο της Κύπρου είναι ικανοποιητική ή πρέπει να γίνουν αλλαγές και σε τέτοια περίπτωση ποιες αλλαγές θεωρείτε άμεσα απαραίτητες;

Το 1989 διορίστηκε η προσωρινή διοικούσα Επιτροπή του Πανεπιστημίου Κύπρου, η οποία απαρτιζόταν από διεθνούς φήμης καθηγητές που προσπάθησαν να φτιάξουν ένα νόμο για το Πανεπιστήμιο Κύπρου που να συνάδει με τις διεθνείς πρακτικές. Όντως ο Νόμος του Πανεπιστημίου Κύπρου δημιουργήθηκε χωρίς να υπάρχουν οποιεσδήποτε παρεμβάσεις. Το διαρχικό σύστημα Συγκλήτου - Συμβουλίου έγινε με πολύ σοφό τρόπο. Γι' αυτό προσωπικά επιθυμώ να μην αλλάξει τίποτα επί της ουσίας. Το μόνο που χρειάζεται είναι να εκσυγχρονίζονται κάποια θέματα, κάτι το οποίο είναι λογικό να συμβαίνει κατά την εξέλιξη και ανάπτυξη ενός ιδρύματος.
Το Πανεπιστήμιο Κύπρου έχει ένα σύγχρονο νόμο, ο οποίος δουλεύει σωστά. Πιστεύω ότι όλοι μας, Πανεπιστήμιο και Πολιτεία, έχουμε υποχρέωση να το διαφυλάξουμε.

Θεωρείτε ότι υπάρχει αυτονομία, ακαδημαϊκή ελευθερία στο Πανεπιστήμιο, δεν υπάρχουν παρεμβάσεις από την πολιτεία κ.λπ.;

Υπάρχει αυτονομία. Υπάρχει η Σύγκλητος της οποίας προεδρεύει ο Πρύτανης που λαμβάνει όλες τις ακαδημαϊκές αποφάσεις. Άρα, δεν υπάρχει καμία παρέμβαση από κράτος. Για παράδειγμα, αν η Σύγκλητος θέλει να ιδρύσει μία ερευνητική μονάδα Γεωλογίας - και είναι κάτι που συζητούμε αυτό τον καιρό - η Σύγκλητος λαμβάνει την ακαδημαϊκή απόφαση και το θέμα πηγαίνει στο Συμβούλιο, το οποίο θα κληθεί να συζητήσει το θέμα του προϋπολογισμού. Στο Συμβούλιο συμμετέχει η Πολιτεία μέσω τεσσάρων εκπροσώπων της, αλλά και ο πρύτανης και οι δύο αντιπρυτάνεις, κάτι το οποίο διασφαλίζει και τη συμμετοχή της ακαδημαϊκής πτυχής. Μέσα από αυτή τη διαδικασία το Πανεπιστήμιο διοικείται με τον καλύτερο δυνατό τρόπο και έχουμε ένα Συμβούλιο που συμβαδίζει κατά 99,9% με το ακαδημαϊκό μέρος του Πανεπιστημίου.

Σίγουρα από το 1989 που φτιάχτηκε ο νόμος για το Πανεπιστήμιο έχουν περάσει αρκετά χρόνια και πολλά πράγματα έχουν αλλάξει. Ενδεχομένως οι ίδιοι άνθρωποι τότε αν ερχόντουσαν σήμερα θα έφτιαχναν κάτι διαφορετικό.

Όσες φορές πήγαμε να αλλάξουμε αυτόν το νόμο έχω την εντύπωση ότι δεν άλλαζε προς το καλύτερο. Άρα, σας τονίζω ότι για μένα είναι σημαντικό να κρατήσουμε το νόμο του Πανεπιστημίου και να επεμβαίνουμε μόνο όπου χρειάζεται ο εκσυγχρονισμός.
Για παράδειγμα τη δεκαετία του 1960 και 1970 ήταν αδιανόητο μέσα στα Πανεπιστήμια να δίνεται η δυνατότητα να δημιουργούνται εταιρείες υψηλής τεχνολογίας. Σήμερα αυτό είναι κομμάτι των DNA των σύγχρονων Πανεπιστημίων. Η δυνατότητα αυτή βάσει του νόμου μας υπόκειται σε διαφορετικές ερμηνείες, κάτι το οποίο θα πρέπει να διασαφηνιστεί και να γίνει ξεκάθαρη η άποψή μας ότι το σύγχρονο Πανεπιστήμιο δικαιούται να δημιουργεί εταιρείες τεχνολογίας. Μιλάμε πλέον για εκσυγχρονισμό του νόμου για να συναντήσει τα νέα ρεύματα, τις νέες κινήσεις, τους νέους δρόμους από άλλα Πανεπιστήμια.

Το ένα πράγμα είναι ο νόμος για το Πανεπιστήμιο της Κύπρου και νομίζω μπαίνει και ένα άλλο ζήτημα για ένα "νόμο πλαίσιο" για την ανώτατη παιδεία; Τέτοιο πράγμα χρειάζεται να γίνει; Υπάρχει; Τί γίνεται; Διότι τώρα έχουμε και τα ιδιωτικά Πανεπιστήμια στην Κύπρο.

Οι σύγχρονες χώρες - και εδώ εννοώ τις σκανδιναβικές χώρες γιατί είναι "μοντέλα" αυτές οι χώρες για πολλά πράγματα - έχουν νόμο-πλαίσιο ο οποίος δίνει στα Πανεπιστήμια εν συντομία κάποιες γενικές κατευθυντήριες. Ο νόμος-πλαίσιο όμως στον οποίο κάνετε αναφορά έχει διαφορετικό χαρακτήρα και αν τεθεί σε ισχύ θα ισοπεδώσει όλα τα Πανεπιστήμια κρατικά, ιδιωτικά και τα κολέγια, κάτι το οποίο δεν θεωρώ ως ορθό. Εμείς θέλουμε το Πανεπιστήμιο Κύπρου που ιδρύθηκε όπως πριν 19 χρόνια. Έχει το νόμο του και θα συνεχίσουμε με αυτόν το νόμο.

Ποιο ρόλο και λόγο έχουν οι φοιτητές στη λειτουργία του Πανεπιστημίου;

Οι φοιτητές μας έχουν ενεργό ρόλο στη λειτουργία του ιδρύματος αλλά και αποτελούν και την πηγή της ζωντάνιας του. Δραστηριοποιούνται ενεργά, μέσω της Φοιτητικής Ένωσης (Φ.Ε.ΠΑΝ), και συμμετέχουν στα Σώματα του Πανεπιστημίου, στα Συμβούλια των Τμημάτων, σε διάφορες Επιτροπές και στην εκλογική διαδικασία για την ανάδειξη των Πρυτανικών Αρχών. Είναι μία κοινότητα που συμμετέχει, μέσα από μία πολύ καλή συνεργασία, στη διοίκηση του Πανεπιστημίου. Πέραν αυτών η δράση τους στους διάφορους φοιτητικούς ομίλους όπως είναι π.χ. ο χορευτικός όμιλος, ο όμιλος Γιατροί του Κόσμου, ο Περιβαλλοντικός Όμιλος κ.ο.κ. είναι αξιόλογη, ενώ πολύ σημαντική για τη φοιτητική ζωή είναι και η εμπλοκή τους στη λειτουργία του Ραδιοφωνικού Σταθμού του Πανεπιστημίου Κύπρου UCY voice.

Δεν είναι εικονική η συμμετοχή των φοιτητών για να λέμε ότι έχουν συμμετοχή;

Η συμμετοχή των φοιτητών είναι ουσιαστική. Έξι εκπρόσωποί τους συμμετέχουν στη Σύγκλητο, η οποία αποτελείται από 35 μέλη. Οι απόψεις των εκπροσώπων τους κατατίθενται και εισακούγονται. Εν τούτοις, η προσωπικότητα των εκπροσώπων καθορίζει το πόσο δυνατή είναι η φωνή των φοιτητών. Έζησα Επιτροπές όπου οι φοιτητές που είχαν "δυνατή φωνή" και άλλες Επιτροπές που δεν είχαν φωνή γιατί δεν μιλούσαν.

Άρα το ζήτημα είναι, μέσα στο όλο σύστημα, υπάρχει η δυνατότητα να ακουστούν;

Σαφώς και υπάρχει αυτή η δυνατότητα.

Πείτε μου πως αντιλαμβάνεστε τη σχέση του Πανεπιστημίου Κύπρου με την κυπριακή κοινωνία, εάν το Πανεπιστήμιο έχει ανοιχτεί στην κοινωνία και πως αντιμετωπίζει το Πανεπιστήμιο την αγωνία του κυπριακού λαού για το ότι το Κυπριακό εδώ και 35 χρόνια είναι άλυτο.

Πέραν της διδασκαλίας και της έρευνας, το Πανεπιστήμιο έχει ως κύριο άξονα δράσης, την κοινωνική προσφορά και αυτό είναι κάτι που επιδιώκει ενεργά κατά τα 19 χρόνια λειτουργίας του. Με την πλειάδα εκδηλώσεων που διοργανώνει και οι οποίες είναι ανοικτές για το κοινό, εμπλέκει την κοινωνία σε έναν εποικοδομητικό διάλογο, μοιράζεται την εμπειρογνωμοσύνη του και προσφέρει στο κοινό τη δυνατότητα να είναι σε εγρήγορση για φλέγοντα θέματα της κοινωνίας. Ενδεικτικά, αναφέρω σειρά ανοικτών συζητήσεων που είχαμε διοργανώσει επί του σχεδίου Ανάν και για τις πολιτικές εξελίξει εν γένει, τη σειρά Λόγος και Αντίλογος που άγγιξε θεματικές όπως είναι η ενεργειακή πολιτική, η εκπαιδευτική μεταρρύθμιση, τις Ετήσιες Διαλέξεις εις μνήμην Ντίνου Λεβέντη, όπου λαμβάνουν μέρος προσωπικότητες όπως ο Νόαμ Τσόμσκι κ.ο.κ. Το Πανεπιστήμιο επίσης πρωτοστατεί σε θέματα αρχαιολογίας, ενέργειας και υδάτινων πόρων, είμαστε σε επαφή με Δήμους και με κοινότητες, ενώ ακαδημαϊκοί μας συμμετέχουν ως εμπειρογνώμονες σε διάφορα Συμβούλια. Τέλος, ιδιαίτερα σημαντική για την κοινωνική μας προσφορά είναι η παρέμβαση των ακαδημαϊκών μας τόσο των παλαιότερων, όσο και των νεότερων οι οποίοι αρθρογραφούν συστηματικά στον Τύπο.

Κάποιοι υποστηρίζουν ότι υπάρχει ακόμα μια εσωστρέφεια στο Πανεπιστήμιο Κύπρου.

Από τα προαναφερθέντα πιστεύω ότι γίνεται πλήρως αντιληπτό ότι αυτό δεν υφίσταται. Φυσικά ο τρόπος διεξαγωγής της έρευνας μπορεί να θεωρηθεί εσωστρεφής. Επί το πλείστον οι ακαδημαϊκοί έχουν ως κύριο στόχο να γράψουν τα επιστημονικά τους άρθρα, να τα δημοσιεύσουν σε διεθνή περιοδικά, και να φθάσουν σε συμπεράσματα που θα αξιοποιηθούν από την κοινωνία.
Παρέμβαση δεν είναι, για παράδειγμα, ότι δίνουμε περίπου 1.200 πτυχία κάθε χρόνο σε παιδιά αυτής της κοινωνίας; Παρέμβαση δεν είναι το γεγονός ότι σήμερα 500 νέοι ερευνητές εργάζονται στο Πανεπιστήμιο Κύπρου σε ερευνητικά προγράμματα; Το Πανεπιστήμιο Κύπρου σιγά-σιγά μετατρέπεται στο μεγαλύτερο εργοδοτικό οργανισμό του τόπου μας. Όλα αυτά λοιπόν αποτελούν την παρέμβασή μας προς την κοινωνία.

Για το φλέγον ζήτημα, που απασχολεί εκτός από το Κυπριακό, για τα κοιτάσματα υδρογονανθράκων, φυσικού αερίου, έρευνες κ.λπ., τι άποψη έχει το Πανεπιστήμιο;

Μόλις πρόσφατα πραγματοποιήσαμε μία συνάντηση με τη Διευθύντρια του Τμήματος Γεωλογικής Επισκόπησης, κατά την οποία αποφασίσαμε να μελετήσουμε τη δημιουργία Ερευνητικής Μονάδας Γεωλογίας και να προσφέρουμε προγράμματα σπουδών στον τομέα της μηχανικής ορυκτών πόρων με έμφαση στην εκπαίδευση Μηχανικών Πετρελαίων. Δεν μπορώ να πω ότι έχουμε την εμπειρογνωμοσύνη αλλά είμαστε με τους ανθρώπους που τη διαθέτουν. Το Πανεπιστήμιο είναι έτοιμο να συμμετέχει σε αυτή την προσπάθεια και έχει τις διασυνδέσεις με διεθνή Πανεπιστήμια ώστε να εντοπίσει τους ειδικούς και να τους αξιοποιήσει ανάλογα προς όφελος της κοινωνίας μας.

Για το θέμα του φυσικού αερίου, το Πανεπιστήμιο συμμερίζεται αυτές τις εκτιμήσεις που λένε ότι σε τέσσερα χρόνια θα έχουμε το δικό μας φυσικό αέριο, σε οκτώ θα πωλούμε φυσικό αέριο;

Εμείς τις συμμεριζόμαστε, ωστόσο κάποιοι ιθύνοντες όχι. Τις τελευταίες εβδομάδες είχαμε συναντήσεις με τη Ρυθμιστική Αρχή Ενέργειας και αρχίσαμε ένα διάλογο, με σκοπό την τροχοδρόμηση ενός πρωτοκόλλου συνεργασίας.
Η δική μου εκτίμηση είναι ότι ο δρόμος της Κύπρου είναι ο ήλιος. Είτε βρούμε, είτε όχι φυσικό αέριο, εμείς εκεί πρέπει να εστιάσουμε. Είναι προς το συμφέρον της Κύπρου η αλλαγή της ενεργειακής εξάρτησης τα επόμενα λίγα χρόνια σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Εάν στο τέλος ο ήλιος αποδειχθεί ότι είναι η λύση, αντιλαμβάνεστε ότι όλο αυτό το πολιτικό παιχνίδι στην περιοχή μας θα αλλάξει εντελώς.

Υπάρχει κάποιο πρόγραμμα προς αυτήν την κατεύθυνση;

Βεβαίως. Συμμετέχουμε σε αρκετά ευρωπαϊκά προγράμματα και το Πανεπιστήμιο είναι έτοιμο να προχωρήσει σε μια μεγάλη μελέτη για ολόκληρη την Κύπρο ως προς το πώς μπορεί να ανεξαρτητοποιηθεί εξ ολοκλήρου.

Για το Κυπριακό τι λόγο θα μπορούσε να αρθρώσει το Πανεπιστήμιο;

Το Πανεπιστήμιο Κύπρου μέσω της στενής συνεργασίας που έχει αναπτύξει με τις πρεσβείες στην Κύπρο και με άλλους φορείς, προσπαθεί να στηρίξει δίκαιες θέσεις επί του Κυπριακού. Η τεχνογνωσία που διαθέτουμε μπορεί να αξιοποιηθεί λοιπόν προς αυτήν την κατεύθυνση από την κυβέρνηση.
Ένα παράδειγμα αποτελεί η επίσκεψη του ο κ. Ντάουνερ στο Πανεπιστήμιο. Κατά τη συζήτησή μας του έθεσα το θέμα της σημαίας στον Πενταδάκτυλο και το ότι δεν θα πρέπει να διεξαχθεί ξανά δημοψήφισμα όσο αυτή βρίσκεται εκεί. Του πρότεινα λοιπόν να μεταφέρει στην Ευρωπαϊκή Ένωση την εισήγηση για κάλυψη της έκτασης εκείνης με φωτοβολταϊκά, κάτι το οποίο θα μπορούσε να παράξει το 10% της συνολικής ενέργειας της Κύπρου. Αυτό το ανέφερα και σε πολλούς πρέσβεις.

Πώς το Πανεπιστήμιο βοηθά τον κόσμο που βομβαρδίζεται καθημερινά με τους διάφορους να λένε διάφορα πράγματα;

Εδώ, δυστυχώς, το Πανεπιστήμιο δεν μπορεί να κάνει τίποτα. Οι πανεπιστημιακοί πρέπει να μιλάνε πιο δυνατά για κάποια θέματα και με περισσότερη σαφήνεια.

Ποια η άποψή σας για τη λειτουργία του Πανεπιστημίου στην υπό διαμόρφωση οικονομία και κοινωνία της γνώσης;

Το Πανεπιστήμιο από μόνο του είναι ένα εργοστάσιο παραγωγής γνώσης. Σήμερα δεν είναι η γνώση που μας λείπει. Είναι η σκέψη και ο στοχασμός. Δηλαδή γνώση υπάρχει, εμπειρογνωμοσύνη υπάρχει, εκείνο που λείπει είναι να σκεφτούμε και να στοχαστούμε ως προς το πώς θα αξιοποιηθεί αυτή η γνώση. Δυστυχώς, τα τελευταία χρόνια είναι το τελευταίο πράγμα που κάνουμε. Ακούμε για την κοινωνία της γνώσης, το τρίγωνο της γνώσης και συμφωνώ ότι όλα αυτά είναι σωστά.
Αφενός η ανάπτυξη της γνώσης είναι ιδιαίτερα σημαντική, η επιχειρηματικότητα όμως είναι εξίσου μείζονος σημασίας. Λαμβάνοντας αυτό υπόψη, το Πανεπιστήμιο Κύπρου ανέλαβε το συντονισμό του έργου «Ανάπτυξη και Λειτουργία Γραφείων Διασύνδεσης με τον Επιχειρηματικό Κόσμο στα Πανεπιστήμια που λειτουργούν στην Κυπριακή Δημοκρατία», που έχει εγκριθεί και χρηματοδοτείται από το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο.
Συγκεκριμένα, το Έργο αφορά στη δημιουργία και λειτουργία Γραφείων Διασύνδεσης με τον επιχειρηματικό κόσμο σε κάθε ένα από τα έξι πανεπιστήμια που λειτουργούν στην Κυπριακή Δημοκρατία και έχει ως στόχο την καλύτερη και εντατικότερη επικοινωνία και συνεργασία μεταξύ των πανεπιστημίων και των επιχειρήσεων. Οι δομές επιχειρηματικότητας λοιπόν είναι καθοριστικές για την επιτυχία. Για παράδειγμα, όταν ήμουν φοιτητής στη Γαλλία το 1978-1979 οι Γάλλοι ανέπτυξαν το minuten, ένα είδος Διαδικτύου, το οποίο δεν αναπτύχθηκε και δεν έγινε γνωστό διεθνώς. Ελλείψει λοιπόν της επιχειρηματικότητας των Γάλλων, η χώρα προφανώς έχασε.

Έχουν διατυπωθεί κατά καιρούς, όχι επί Πρυτανείας σας, αλλά προηγουμένως, διάφορα στον Τύπο για ζητήματα οικονομικών ατασθαλιών και αδιαφάνειας σε σχέση με τα θέματα των εκκολαπτηρίων και άλλων προγραμμάτων που προωθεί το πανεπιστήμιο. Εχουν βάσει αυτά;

Στην Ευρώπη όταν πρωτοάρχισαν (σ.σ. τα εκκολαπτήρια) υπήρξε μεγάλη αντίδραση. Σε μια φάση ο πολιτικός κόσμος κατάλαβε περί τίνος πρόκειται και αργότερα και η κοινωνία, και έτσι τα Πανεπιστήμια δικαιώθηκαν. Είμαι σίγουρος ότι στο τέλος το Πανεπιστήμιο θα δικαιωθεί. Ο Διογένης Εκκολαπτηρίων Επιχειρήσεων δημιουργήθηκε τον Απρίλιο του 2003, στo πλαίσιο του Προγράμματος Δημιουργίας Επιχειρήσεων Υψηλής Τεχνολογίας του Υπουργείου Εμπορίου.
Μέσα από το "Διογένη" εκκολάπτονται καινοτόμα προϊόντα και υπηρεσίες, μετατρέποντας τις ιδέες των ερευνητών σε εταιρείες. Η κάθε ιδέα αξιολογείται από το Υπουργείο Εμπορίου, το οποίο αποφασίζει τη χρηματοδότησή της και εγκρίνει τη σύνθεση του Διοικητικού Συμβουλίου των εταιρειών. Οι εννιά εταιρείες που δημιουργήθηκαν μέσω του Διογένη, έχουν δημιουργηθεί και λειτουργούν με πλήρη διαφάνεια. Τις εταιρείες μπορεί οποιοσδήποτε να τις δει στις ιστοσελίδες του Πανεπιστημίου. Μπορεί όποιος θέλει να δει ποιοι συμμετέχουν. Δεν υπάρχει καμία σκιά.
Η λογική του εκκολαπτηρίου είναι ξεκάθαρη. Ένας επενδυτής θα επενδύσει σε μία υβριδική εταιρεία μόνο στην περίπτωση που ο ίδιος ο εφευρέτης θα συμμετάσχει. Η αξία μίας υβριδικής εταιρείας είναι απόλυτα συνδεδεμένη με την αξία της ιδέας και συνεπώς την αξία του ίδιου του εφευρέτη. Ιδού γιατί οι καθηγητές όχι μόνο ενδείκνυται, αλλά και επιβάλλεται να συμμετέχουν.
Αν πείσουμε και τη βιομηχανία να εμπλακεί σε αυτή την προσπάθεια δεν θα επωφεληθούν μόνο τα Πανεπιστήμια, αλλά και οι φοιτητές θα εργοδοτούνται με καλύτερους όρους και η ίδια η βιομηχανία θα εκσυγχρονιστεί. Θα πάψει να είναι αυτή η οικογενειακή βιομηχανία που έχουμε σήμερα.

Στη Βουλή είπατε πρόσφατα εκτός από την Ιατρική Σχολή και για ένα πειραματικό σχολείο, Γυμνάσιο-Λύκειο, και ρωτώ πότε σκοπεύετε να το υλοποιήσετε;

Έχει συσταθεί Επιτροπή, η οποία επεξεργάζεται το νομικό πλαίσιο του πειραματικού πανεπιστημιακού Γυμνασίου-Λυκείου το οποίο και ευελπιστώ να τεθεί σε λειτουργία το 2012.

Σε αυτό το σχολείο Γυμνάσιο-Λύκειο θα είναι δωρεάν η φοίτηση ή θα πληρώνουν δίδακτρα οι μαθητές;

Θα παρέχονται υποτροφίες, ενώ ποσοστό μαθητών θα πληρώνουν δίδακτρα. Η εισαγωγή θα γίνεται είτε μέσω εξετάσεων, είτε με κλήρωση. Το ζητούμενο είναι να έχεις μια δεξαμενή μαθητών από όλο το κοινωνικό πλαίσιο της Κύπρου.

Αυτό σκέφτεστε να γίνει στη Λευκωσία ή ...

Στη Λευκωσία.

Σκέφτεστε να ενσωματώσετε την αγγλική γλώσσα στα πτυχιακά μαθήματα;

Κατηγορηματικά όχι. Οι φοιτητές του Πανεπιστημίου είναι κυρίως παιδιά του κυπριακού λαού που μιλούν ελληνικά και άρα το πτυχίο μας θα παραμείνει στα ελληνικά. Εκείνο που εξετάζουμε είναι η πιθανή χρήση ξένων γλωσσών σε κάποια μεταπτυχιακά προγράμματα..

Γιατί Σχολή Μεταπτυχιακών στο Πανεπιστήμιο;

Αυτό είναι κάτι το οποίο παρουσιάσαμε πρόσφατα στη Βουλή. Καταρχάς μια Σχολή Μεταπτυχιακών θα έχει πολλά πλεονεκτήματα. Θα είναι μια ομπρέλα για όλα τα μεταπτυχιακά προγράμματα όλων των τμημάτων. Θα εντάξει στους κόλπους της προγράμματα διαφορετικών Τμημάτων, τα οποία δεν μπορούν να στεγαστούν σε μια συγκεκριμένη σχολή. Μία Σχολή Μεταπτυχιακών θα μπορεί από μόνη της να έχει τις διεθνείς της σχέσεις, κάτι που είναι ιδιαίτερα σημαντικό, καθώς η τάση που επικρατεί σήμερα στα ευρωπαϊκά πανεπιστήμια είναι να ιδρύουν Σχολές Μεταπτυχιακών. Αυτές σε κάποιες χώρες ονομάζονται, Σχολές Έρευνας, σε άλλες Doctors School κ.ο.κ.

Οι επίσημες γλώσσες του Πανεπιστημίου Κύπρου είναι η ελληνική και η τουρκική. Υπάρχουν Τουρκοκύπριοι φοιτητές;

Ναι, υπάρχουν λίγοι.

Πρέπει να γνωρίζουν την ελληνική γλώσσα;

Όχι κατ΄ ανάγκη. Σπουδάζουν σε τμήματα ξένων γλωσσών, αγγλικά, τουρκικά κ.λπ. και έτσι δεν υπάρχει πρόβλημα.

Αυτοί είναι Τουρκοκύπριοι οι οποίοι ζουν στις ελεύθερες περιοχές;

Όχι, είναι Τουρκοκύπριοι που ζουν στα κατεχόμενα και έρχονται κάθε μέρα στις ελεύθερες περιοχές.

Αυτό δηλαδή άρχισε από το 2004;

Ναι, από όταν άνοιξαν τα οδοφράγματα.

Τρίτη, 15 Μαρτίου 2011 12:18

0 Σχόλια